Voor april 2019 wist ik niets van het bestaan van mollen en trollen op het internet af. Nadat mijn open brief aan burgemeester Halsema viraal ging en ik op een voetstuk werd gezet, moest er natuurlijk ook een tegenmacht komen. Dat deze uit de hoek van nep-accounts kwam had ik niet voorzien. Inmiddels heeft bijna iedere burgemeester en minister die invloed wil uitoefenen op het internet een trollenleger achter zich staan. Wanneer je denkt dat alleen Dotan zich hier schuldig aan maakt, moet ik je teleurstellen. Kijk voor de grap maar eens op LinkedIn, onder de posts van onze Minister van Volksgezondheid, Hugo de Jonge. Hij wordt belaagd met meningen van mensen die het niet eens zijn met zijn beleid. Misschien verbaast het je, maar de tegenhangers komen in grote getale. En aangezien de overheid haar doelen graag wil behalen (vaccineren, vaccineren en vaccineren) is het voor hen van groot belang dat er ook positieve geluiden te lezen zijn. Maar zeg nu eens eerlijk. Er is weinig positiefs te melden over het prik-walhalla. Nu we met z’n allen weten dat de vastgestelde IFR van Covid-19 0,15 is, ofwel exact hetzelfde als de jaarlijkse griep die plotseling is verdwenen, is massaal een spuit laten zetten natuurlijk overbodig. Maar ja, die prik levert veel geld op, dus de propaganda moet doorgaan. En om de overheid een beetje te helpen, worden er trollen-legioenen ingezet. Nepaccounts die positieve reacties geven en tegelijkertijd de mensen met een andere mening verraden bij LinkedIn. Met als gevolg dat die accounts worden geblokkeerd en verwijderd.

Matrix²

Tussen de trollen, zitten ook mollen. Ingezet door de overheid of individuen die het niet eens met jou zijn. Met uiteenlopende redenen. Op LinkedIn, in Telegram-groepen en op andere sociale media. Eigenlijk doen ze bijna hetzelfde als een trol. Het heeft alleen een andere benaming. Ze zijn er om een bepaalde post te ondersteunen met positieve reacties, om andere reacties te ontkrachten en om de boel hier en daar een beetje op te stoken. En bij dat laatste komt het ‘verdeel en heers’-verhaal weer om de hoek zetten. Sinds maart 2020 lijkt het wel of ik in een film terecht ben gekomen. De Matrix in het kwadraat met een vleugje actie. Vooral op LinkedIn zijn sindsdien een heleboel trolliemollies actief. Wanneer ik een post had geplaatst over bijvoorbeeld het beleid, werden er ellenlange reacties onder geplaatst over een zieke broer of zus die al weken op de IC lag op het randje van de dood. Van sommige verhalen was ik oprecht onder de indruk. Totdat ik hun namen eens ging Googelen. Dan bleek dat ze helemaal geen broer of zus hadden. En andere accounts waren gewoon fake. Nep. Die mensen bestonden helemaal niet.

Met een grote groep gelijkgestemden op LinkedIn werden we stuk voor stuk eraf gegooid dankzij de mollen en trollen. En omdat we toch met elkaar wilden blijven communiceren, werden er Telegram-groepjes aangemaakt. Op zo’n moment denk je dat je in een veilige groep zit en informatie met elkaar kunt delen. Maar, ook daar kan het blijkbaar mis gaan. Zoals van de week. In één van de groepen waar ik aan ben toegevoegd, begon een persoon zich anders te gedragen. Lelijke opmerkingen, stoken, roddelen, mensen tegen elkaar opzetten en aanzetten tot haat. Zij (maar misschien was het wel een hij) was mensen in de groep aan het porren om mee te werken aan iets wat alle proporties te buiten gaat. Je kan het nog zo oneens zijn met het huidige beleid, maar dat wil niet zeggen dat je de wet mag overtreden. Teveel in detail wil ik hier niet treden, maar reken maar dat het strafbaar is wat de mol voorstelde om te gaan doen. Mijn onderbuik sprak boekdelen en gelukkig was ik niet de enige. Je zal maar net zien dat sommige mensen alles zo zat zijn, dat ze in zo’n val trappen. Dan kan je er vergif op innemen dat de politie daar klaar staat om deze mensen op te pakken. Zo ver kan het dus gaan met de mollen en trollen.

Online Romeo's

Kortom, de mol is exposed en uit de groep gezet. De redenen van deze persoon weten we niet en doen er eigenlijk ook niet toe. Het kan iedereen overkomen en een gewaarschuwd mens telt voor twee. Bij LinkedIn haalde ik ze er ook zo tussenuit. Het zijn zeg maar de Romeo’s, maar dan online. Bij de stille politie heb je nog het geluk dat je ze herkent aan hun foute schoenen en mondkapje. Op het internet zal je vooral door de regels door moeten lezen. En als je denkt dat dit het is, dan heb je het mis. De techniek staat voor niets, want er zijn ook bots actief. Dat zijn een soort fact-checkers, met als doel het uitschakelen van accounts.

Poeh poeh, het is mij wat allemaal online. Soms verlang ik sterk terug naar de tijd van pen en papier. En dat kan net zo effectief zijn. In de tijd dat de Berlijnse muur omviel was er nog geen internet. Toch hebben mensen elkaar kunnen vinden en geschiedenis geschreven samen. Dus wat zeg je. Shall we do it the old fashioned way? Terug naar het handgeschreven woord?


Carool Rijnierse

Carool Rijnierse is tekstschrijfster en plaatst hier dagelijks een column over het wel en wee van het leven.
Ze heeft drie zoons, drie honden en drie katten. Meer dan 22 jaar heeft ze voor haar werk gereisd en daardoor een eigen kijk op de wereld gekregen.



Geachte bezoeker,

Het maken van video's en het onderhouden van deze website kost tijd en geld. Wij hebben ervoor gekozen om ons in te zetten voor dit initiatief, omdat we menen dat het nodig is. Het is onze bijdrage aan transparante, eerlijke en volledige berichtgeving.

Waardeer je ons werk en wil je ons steunen? Dan stellen we een bijdrage zeer op prijs. Dat kan via één van onderstaande doneer-opties, of door een bestelling in onze webshop. Dankjewel!

~ Erik van der Horst

 

Een volk dat voor tirannen zwicht,
zal meer dan lijf en goed verliezen,
dan dooft het licht.

~ Hendrik Mattheus van Randwijk, 1906-1966